De marechaussee heeft twee Syriërs aangehouden op verdenking van grootschalige mensensmokkel naar Nederland. De 35-jarige hoofdverdachte en zijn 26-jarige neef zouden verantwoordelijk zijn voor smokkel van honderden vluchtelingen vanuit Italië, Griekenland, Oostenrijk en Hongarije.

De mannen opereerden vanuit Eindhoven. Daar heeft de marechaussee ook een vrouwelijk familielid van de twee aangehouden. Zij is afgelopen zondag echter weer vrijgelaten; volgens het Openbaar Ministerie “in afwachting van de verdere resultaten van het onderzoek”. De vrouw zou contant geld voor de twee mannen hebben bewaard. Eerder deze maand werd een 27-jarige Syrische handlanger opgepakt in Boedapest.

Het is voor het eerst dat een vanuit Nederland opererend smokkelnetwerk is ontmanteld. De marechaussee zegt aanwijzingen te hebben dat er meer van dit soort netwerken zijn in ons land.

De smokkel begon in Turkije, waar ronselaars Syrische vluchtelingen zochten voor de overtocht per boot naar Griekenland of Italië. Die betaalden vooraf 7000 euro. De reis per personenauto of bestelbusje vanuit Italië kostte nog eens 700 euro. Een deel van die reissom moest aan het begin van de reis worden betaald; het restant bij aankomst. De afgelopen maanden verdubbelden de mannen hun prijzen vanwege de sterke toename van het aantal vluchtelingen.

Het onderzoek naar de mannen, onder leiding van het Landelijk Parket van het Openbaar Ministerie, begon een jaar geleden. De onderzoekers werkten samen met onder meer de autoriteiten in Hongarije, Duitsland, Oostenrijk en Italië en met Europol.

De 35-jarige Syriër, zelf een vluchteling met een verblijfsstatus, stuurde het netwerk aan. Hij organiseerde de transporten en regelde auto’s en chauffeurs. Via Turkije werden de vluchtelingen naar ‘verzamelplaatsen’ gebracht in Athene, Boedapest, Wenen en Milaan.

Ook daar stonden weer medewerkers klaar. Zodra ze een groepje vluchtelingen bij elkaar hadden dat met hen naar Nederland wilde rijden, belden de ronselaars de hoofdverdachte.

Afhankelijk van de omvang van de groep stuurde de man vervolgens een auto of bestelbusje naar de verzamelplaats. Die werden bestuurd door Nederlandse chauffeurs. Zij maakten daarbij vaak gebruik van onder meer huurauto’s om buiten het zicht van de politie te blijven.

De chauffeurs zetten de vluchtelingen in Nederland af, telkens op andere plaatsen. Soms reisden de vluchtelingen daarna door naar Zweden, Denemarken of Noord-Duitsland. De hoofdverdachte regelde tientallen transporten; de laatste tijd volgens het OM vrijwel dagelijks. Daarbij waren honderden vluchtelingen betrokken. Voor zover bekend is niemand van hen omgekomen, zegt de marechaussee.

De handel was lucratief. De hoofdverdachte verdiende er zeker 60.000 tot 120.000 euro per jaar mee. De afgelopen weken zwol de vluchtelingenstroom zo aan, dat de man ongeveer 20.000 euro per week incasseerde. De chauffeurs die de vluchtelingen naar Nederland smokkelden, kregen hiervoor hoogstens 100 euro per ritje.

De marechaussee had de hoofdverdachte al zeker een jaar in het vizier. De dienst kreeg de eerste aanwijzingen voor het bestaan van het smokkelnetwerk vorig jaar bij een mobiele grenscontrole. Daarna leverden telefoontaps en surveillances meer bewijs op.

De smokkel kwam afgelopen winter stil te liggen vanwege het koude weer. In de lente kwam het netwerk weer op gang.

Verschillende Europese landen werken samen bij het oprollen van smokkelnetwerken, zegt minister Van der Steur van Veiligheid en Justitie. “Die samenwerking zijn we al een aantal maanden geleden aangegaan, bijvoorbeeld met Italië. De arrestaties van vanmorgen laten zien dat het een succes is.”

Schiphol

De marechaussee zegt op allerlei manieren te proberen mensensmokkelaars op te sporen: via controles op Schiphol en vliegveld Eindhoven, langs snelwegen in de grensstreek en in internationale treinen.

Gisteren werd bekend dat er een speciaal team wordt opgericht om dit soort netwerken op te rollen.