Czym jest etapowanie odbywania kary?
Etapowanie odbywania kary oznacza, że osadzeni pod koniec okresu detencji mogą stopniowo zyskiwać więcej swobód. Od czasu wejścia w życie ustawy o karaniu i ochronie (Wet Straffen en Beschermen) 1 lipca 2021 roku wiele zmieniło się w obszarze etapowania odbywania kary. Placówki o (bardzo) ograniczonym stopniu zabezpieczenia zostały zniesione, program penitencjarny uległ zmianie, a system przepustek został zaostrzony.
Jakie są warunki etapowania odbywania kary?
Sytuacja osadzonych jest omawiana co najmniej raz na sześć tygodni w ramach tak zwanych konsultacji multidyscyplinarnych (MDO). Podczas tych narad ustalane i omawiane są cele związane z odbywaniem kary i reintegracją. Na tej podstawie dyrektor otrzymuje rekomendację dotyczącą promocji lub degradacji osadzonego. W oparciu o to casemanager dokonuje obliczenia dat etapowania. Są to daty docelowe, z których nie wynikają żadne roszczenia prawne. Ważne jest, aby pamiętać, że etapowanie nie jest prawem, lecz przywilejem. W ramach MDO wyznaczana jest następnie odpowiednia ścieżka, którą zapisuje się w planie D&R. Aby kwalifikować się do etapowania odbywania kary, osadzony musi zostać przynajmniej promowany do programu plus. Ponadto nie może występować wysokie ryzyko ucieczki ani zagrożenie społeczne, a osadzony musi posiadać zatwierdzony adres pobytu na czas przepustki. Ponieważ etapowanie odbywania kary może różnić się w zależności od osoby i sytuacji, do procesu tego mogą zostać dołączone inne i/lub dodatkowe warunki.
Czy mogą Państwo samodzielnie wnioskować o etapowanie odbywania kary?
Dyrektor jest odpowiedzialny za przebieg odbywania kary oraz reintegrację i resocjalizację. Oznacza to, że dyrektor powinien z własnej inicjatywy rozpocząć etapowanie odbywania kary. Ponadto osadzony również może złożyć wniosek o etapowanie. Dyrektor ma obowiązek rozpatrzyć taki wniosek. Ostatecznie to casemanager, działając w imieniu dyrektora, jest odpowiedzialny za faktyczną realizację etapowania odbywania kary.
Od którego momentu kwalifikują się Państwo do etapowania odbywania kary?
Zależy to od wymiaru orzeczonej kary pozbawienia wolności oraz od tego, czy kara ta została orzeczona częściowo w zawieszeniu. W zależności od tego etapowanie odbywania kary może polegać na uczestnictwie w programie penitencjarnym, umieszczeniu na oddziale o ograniczonym stopniu zabezpieczenia i/lub warunkowym przedterminowym zwolnieniu. Z każdą z tych możliwości wiążą się dodatkowe warunki oraz przesłanki wykluczające.
Czy możliwe jest złożenie sprzeciwu i/lub odwołania od zakończenia etapowania odbywania kary lub jego nieterminowego rozpoczęcia?
To, czy etapowanie odbywania kary jest rozpatrywane w sposób właściwy, należy oceniać indywidualnie dla każdego przypadku. Ponieważ casemanager działa w imieniu dyrektora, na niewłaściwe rozpatrzenie etapowania przysługuje skarga do Komisji Nadzorczej. To, czy taka skarga okaże się skuteczna, zależy od okoliczności danej sprawy i musi być oceniane odrębnie dla każdego osadzonego.
Dlaczego rozsądnie jest skorzystać z pomocy adwokata przy decyzji dotyczącej Twojego etapowania odbywania kary?
Prawo stawia wymogi ustawowe zarówno wobec odwołania, jak i sprzeciwu. Należy zatem dobrze uzasadnić, dlaczego osadzony nie zgadza się z decyzją dotyczącą etapowania odbywania kary. Ponadto należy wziąć pod uwagę ustawowy siedmiodniowy termin na złożenie skargi. Jeśli osadzony nie zgadza się z decyzją dotyczącą etapowania odbywania kary, rozsądnie jest szybko skontaktować się z jednym z naszych specjalistów. Doświadczony adwokat karny może doradzić osadzonemu w kwestii dostępnych możliwości. Ponadto pomagamy osadzonym w składaniu sprzeciwów lub odwołań. Dzięki wieloletniemu doświadczeniu nasi adwokaci wiedzą, jak znacznie zwiększyć szanse na sukces w tych procedurach.
